การศึกษาประสบการณ์ของเยาวชนที่ออกจากระบบการดูแลทดแทนในจังหวัดเชียงใหม่และเชียงราย ประเทศไทย

Abstract
การศึกษานี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสานที่มุ่งสำรวจประสบการณ์ชีวิตของเยาวชนที่เติบโตในสถานสงเคราะห์เอกชนในจังหวัดเชียงใหม่และเชียงราย และได้ออกจากระบบการดูแลทดแทนแล้ว โดยมีเป้าหมายเพื่อทำความเข้าใจว่า ประสบการณ์ในสถานดูแลส่งผลต่อคุณภาพชีวิตระยะยาว การสร้างอัตลักษณ์ ความสัมพันธ์ และความเสี่ยงต่อปัญหาต่าง ๆ หลังออกจากระบบอย่างไร การเก็บข้อมูลประกอบด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึกกับเยาวชนที่ออกจากการดูแลและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง รวมถึงแบบสำรวจออนไลน์ ผลการศึกษาพบว่าประสบการณ์ของผู้เข้าร่วมมีความหลากหลายและซับซ้อน ไม่สามารถสรุปได้อย่างชัดเจนว่าสถานดูแลมีผลเชิงบวกหรือเชิงลบเพียงด้านเดียว

ผู้เข้าร่วมบางส่วนได้รับโอกาสทางการศึกษา ความมั่นคง และการสนับสนุนด้านปัจจัยพื้นฐานที่ไม่สามารถเข้าถึงได้จากครอบครัวเดิม ขณะที่บางส่วนรายงานถึงการขาดความเอาใจใส่ทางอารมณ์ การเตรียมความพร้อมสู่ชีวิตอิสระที่ไม่เพียงพอ และความยากลำบากในการสร้างความสัมพันธ์ที่มั่นคง ประเด็นสำคัญที่พบอย่างต่อเนื่องคือ ความท้าทายในการเปลี่ยนผ่านสู่วัยผู้ใหญ่โดยขาดการสนับสนุนด้านความสัมพันธ์ระยะยาว โดยเยาวชนจำนวนมากประสบปัญหาในการหางาน ความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัย และการปรับตัวทางจิตสังคม การศึกษานี้เน้นย้ำถึงความจำเป็นในการพัฒนาระบบเตรียมความพร้อมก่อนออกจากการดูแล (transition planning) การให้บริการหลังออกจากระบบ (aftercare services) และนโยบายที่ส่งเสริมการดูแลแบบครอบครัวเป็นหลักในกรณีที่เหมาะสม นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นความสำคัญของการรับฟังเสียงของเยาวชนในการพัฒนาระบบการดูแลทดแทนในประเทศไทย

Keywords การดูแลทดแทน; สถานสงเคราะห์; เยาวชนหลังออกจากการดูแล; บริการหลังการดูแล; การคุ้มครองเด็ก; ภาคเหนือของประเทศไทย

Author Child Frontiers (Commissioned Report)

Year: 2566

ระเบียบวิธีวิจัย: Mixed methods

แหล่งที่มา: World Childhood Foundation

Research study link:https://childhood.org/wp-content/uploads/2025/05/northern-thai-careleavers-study-oct-2023.pdf